Huidafwijkingen komen dagelijks veel voor in de huisartsenpraktijk, maar tijdens de huisartsopleiding krijgt dermatologie relatief weinig aandacht. Dat maakt het soms lastig om goedaardige en kwaadaardige afwijkingen van elkaar te onderscheiden. Dermatologen in opleiding Tobias Sangers en Daan Rauwerdink kregen dan ook vaak vraag naar onderwijs vanuit collega’s uit de eerste lijn. Doordat ze beiden gepromoveerd zijn in de dermato-oncologie, beschikken ze over veel kennis op dit gebied. Om deze kennis van de tweede naar de eerste lijn te brengen richtten Tobias en Daan samen Stichting Huid op.

In één dag een kickstart in de dermatoscopie

Een belangrijk hulpmiddel bij het beoordelen van huidafwijkingen is de dermatoscoop. Dit instrument werkt als een vergrootglas met ingebouwd licht, waardoor dieper in de huid kan worden gekeken en de kenmerken van een afwijking beter zichtbaar worden.“Met een dermatoscoop kun je je diagnostische vaardigheden al snel verbeteren”, legt Sangers uit.

Toen zij zich verdiepten in het bestaande aanbod van nascholingen in de dermatoscopie, viel hen iets op. “Tot onze verbazing waren er helemaal geen nascholingen die echt door dermatologen werden aangeboden.” Dat was de aanleiding om zelf een cursus te ontwikkelen. Met Stichting Huid organiseren zij nu deeendaagse cursus dermatoscopie, geheel zonder winstoogmerk en waarvoor inmiddels ook accreditatie via de KNMG is verkregen.

"Tot onze verbazing waren er helemaal geen nascholingen die echt door dermatologen werden aangeboden.”

Interactief en kleinschalig onderwijs

De cursus wordt altijd door Sangers en Rauwerdink samen gegeven en is bewust kleinschalig opgezet. “Per sessie is er plaats voor maximaal 25 deelnemers, zodat er veel ruimte is voor interactie en vragen,” licht Sangers toe.“Het doel is huisartsen meer vertrouwen te geven in de diagnose van verdachte huidafwijkingen. Maar daarnaast ook meer plezier! Als je ergens goed in wordt, wordt het immers ook leuk.”

De cursus is sterk gericht op de praktijk. “We focussen op de huidafwijkingen die huisartsen het meest tegenkomen. We spitten geen bergen aan theorie door, maar beginnen direct met de praktische ‘clues’ die helpen om een diagnose te stellen.”

Naast diagnoseis er ook aandacht voor de behandeling. De NHG-richtlijn vormt daarbij de basis. Wanneer behandel je veilig zelf en wanneer verwijs je het beste door? Aan het eind van de cursusdag zit dit allemaal weer vers in het geheugen.

De cursussen zijn in eerste instantie gericht op huisartsen, maar ook physicianassistants en verpleegkundig specialisten zijn welkom. Momenteel is accreditatie beschikbaar voor huisartsen en physicianassistants, met de wens dit in de toekomst verder uit te breiden.

Veiligere en efficiëntere huidkankerzorg 

“Met het verbeteren van de diagnostiek zorgen we er samen voor dat patiënten met een maligne afwijking op tijd worden behandeld en dat we de zorgconsumptie voor huidafwijkingen in toom houden,” legt Sangers uit. Onderzoek laat zien dat een korte dermatoscopiecursusal een groot verschil kan maken. “Een dagcursus dermatoscopie kan de nauwkeurigheid van het herkennen van huidkanker al met ongeveer 30 procent verbeteren.^1,2”

“We merken echt dat gedurende een cursusdag het enthousiasme bij de huisartsen groeit. Als je beter begrijpt waar je naar kijkt, geeft dat vertrouwen én plezier in het werk,” sluit Sangers af.

De eerste cursusdagen staan gepland in april, mei en juni. Data voor het najaar zullen later worden aangekondigd. Meer informatie en cursusdata zijn te vinden via stichtinghuid.nl.

Nu alvast benieuwd naar meer informatie over de dermatoscopie? Luister hier de driedelige podcastserie dermatoscopie met verpleegkundig specialist Maartje Spit en huisarts Michiel Berenschot.

Referenties

1. Middleton HT, Swanson DL, Sartori-Valinotti JC, O'Laughlin DJ, Young PA, Merry SP, Nelson K, Fischer K, Weatherly RM, Boswell CL. Impact of Dermoscopy Training on Diagnostic Accuracy, and Its Association With Biopsy and Referral Patterns Among Primary Care Providers: A Retrospective and Prospective Educational Intervention Study. J Prim Care Community Health. 2024 Jan-Dec;15:21501319241296625. doi: 10.1177/21501319241296625. PMID: 39498620

2. Augustsson A, Paoli J. Effects of a 1-Day Training Course in Dermoscopy Among General Practitioners. Dermatol Pract Concept. 2019 Jul 31;9(3):195-199. doi: 10.5826/dpc.0903a04. PMID: 31384492; PMCID: PMC6659592.